Uprawnienia na żurawie leśne

Żurawie służące do zrywki drewna w świetle prawa są urządzeniami transportu bliskiego. Podlegają więc wymaganiom określonym w rozporządzeniu  Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu oraz w ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym i rozporządzeniu Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 21 maja 2019 r. w sprawie sposobu i trybu sprawdzania kwalifikacji wymaganych przy obsłudze i konserwacji urządzeń technicznych oraz sposobu i trybu przedłużania okresu ważności zaświadczeń kwalifikacyjnych. Przypominamy najważniejsze kwestie związane z uprawnieniami do pracy żurawiami leśnymi takimi jak Palms czy Kronos. 

Jakie uprawnienia trzeba mieć żeby operować żurawiem leśnym?

Żeby zostać operatorem żurawia leśnego, np. Kronos lub Palms, i pracować przy zrywce drewna trzeba mieć uprawnienia Urzędu Dozoru Technicznego do obsługi urządzeń transportu bliskiego kategoria 2ż. Są to uprawnienia na żurawie przenośne i przewoźne, popularnie zwane HDS. Na zaświadczeniu UDT uprawniającym do obsługi żurawi w kategorii II ż na żurawie przenośne może widnieć adnotacja „Typ: leśne”.

Czy są to takie same uprawnienia jak na harwestery i forwardery?

Tak, na przyczepy leśne z żurawiami zrywkowymi oraz na forwardery i harwestery obowiązują w Polsce te same uprawnienia – UDT 2ż.

Ile kosztuje zdobycie uprawnień na żurawie leśne?

Żeby zdobyć uprawnienia operatora żurawi leśnych należy odbyć szkolenie które kosztuje od 600 zł do 1350 zł w zależności od ośrodka oraz zdać egzamin państwowy przed komisją powołaną przez Urząd Dozoru Technicznego. Od lutego 2026 cena za egzamin UDT na żurawie przewoźne wynosi 333,88 zł. Łącznie żeby zdobyć uprawnienia na żurawie zrywkowe należy liczyć się z wydatkiem od 1000 do 1700 zł. Niektóre ośrodki oferują egzamin w pakiecie w cenie szkolenia.

Jakie wymagania trzeba spełnić żeby zdobyć uprawnienia na żuraw leśny?

Żeby uzyskać uprawnienia UDT 2ż na żurawie przewoźne (potocznie zwane HDS) należy:

• mieć ukończone 18 lat
• wykształcenie: co najmniej podstawowe
• stan zdrowia: brak przeciwwskazań lekarskich (orzeczenie lekarskie)

Jak długo ważne są uprawnienia UDT 2ż?

Uprawnienia UDT na żurawie przewoźne i przenośne ważne są przez 10 lat. Po tym okresie należy złożyć wniosek o przedłużenie uprawnień do UDT. Samo przedłużenie jest bezpłatne, nie trzeba po raz drugi zdawać egzaminu.

Jak wygląda egzamin UDT na żurawie leśne (HDS)?

Egzamin na żurawie HDS zdawany jest przed komisją powołaną przez Urząd Dozoru Technicznego. Składa się z części teoretycznej i praktycznej.

Czy uprawnienia UDT 2ż obowiązują na wszystkie żurawie leśne?

Tak, uprawnienia kategorii 2ż pozwalają operować wszystkimi żurawiami przenośnymi i przewoźnymi (HDS) niezależnie od udźwigu i marki: Palms, FarmiForest, Kronos, Kesla, FaoFar, More Maskiner, BMF, Oniar, Cranab, Palfinger, Loglift, Krpan i tym podobne. Te same uprawnienia obowiązują na harwestery i forwardery dowolnej marki, takie jak John Deere, Komatsu, Valmet, Nisula, Ponsse, Rottne i Sampo Rosenlew.

Chcę wyjechać do pracy w lesie do Niemiec. Czy polskie uprawnienia na HDS honorowane są w innych krajach?

Uprawnienia nadawane przez UDT (Urząd Dozoru Technicznego), w tym kategoria „2ż” dotycząca żurawi o przeznaczeniu leśnym, są dokumentami wydawanymi na podstawie polskiego prawa. W związku z tym nie działają automatycznie na terenie całej Unii Europejskiej, jednak w praktyce często mogą być podstawą do uzyskania uprawnień w innych krajach wspólnoty.

Jak wygląda to w praktyce?

• Brak automatycznego uznania: dokument UDT nie uprawnia automatycznie do bezpośredniej pracy na terenie Niemiec, Czech, Szwecji czy innych krajów UE bez spełnienia lokalnych wymogów. Każde państwo posiada własne przepisy dotyczące kwalifikacji operatorów maszyn.
• Zasada wzajemnego uznawania kwalifikacji: w Unii Europejskiej obowiązują przepisy dotyczące uznawania kwalifikacji zawodowych. Oznacza to, że polskie uprawnienia UDT mogą być podstawą do uzyskania lokalnych zezwoleń, zwłaszcza jeśli operator posiada odpowiedni staż, doświadczenie oraz kompletną dokumentację.
• Uznanie przez pracodawcę: w branży leśnej, gdzie bezpieczeństwo pracy ma kluczowe znaczenie, wielu zagranicznych pracodawców akceptuje uprawnienia UDT, jeśli operator potrafi potwierdzić swoje umiejętności w praktyce. Często wymagane jest dodatkowe szkolenie stanowiskowe zgodne z lokalnymi procedurami BHP lub tłumaczenie przysięgłe dokumentu.

Wniosek praktyczny: uprawnienia UDT 2ż nie są honorowane automatycznie w takim samym zakresie jak lokalne dokumenty wymagane w danym kraju, jednak stanowią ważne potwierdzenie kwalifikacji operatora. Na rynku europejskim mogą być cennym atutem, ale przed podjęciem pracy za granicą warto upewnić się, czy konkretny pracodawca wymaga dodatkowych kursów, lokalnych zezwoleń lub szkoleń związanych z obsługą określonego typu maszyny.

Czy uprawnienia UDT kat. II ż na obsługę żurawi leśnych upoważniają też do dokonywania przeglądów UDT?

Nie, zaświadczenie kwalifikacyjne uprawniające do obsługi żurawia to zupełnie inne uprawnienia niż uprawnienia konserwatora na dozór techniczny żurawia. Uprawnienia do dokonywania przeglądów okresowych żurawi leśnych także wydaje UDT, jednak są one trudniejsze do zdobycia niż same uprawnienia operatora. Tylko konserwator z uprawnieniami UDT upoważniony jest od dokonywania wpisów w dzienniku konserwacji żurawia i książce rewizyjnej.

==

PRZYDATNE LINKI:

Części zamienne: https://sklep.kompanialesna.pl/

Przyczepy i żurawie Palms: https://palms-polska.pl/

Przyczepy i żurawie Farmi: https://farmiforest.pl/

Przyczepy i żurawie Kronos: https://kronospolska.pl/

Maszyny komunalne Terex: https://green-tec.com.pl/

Rębaki Timberwolf: https://timberwolf-pl.com/

Piece na zrębkę Heizomat: https://heizomatpolska.pl/

Zabudowy leśne ciągników: https://forest-tractor.com/

Produkcja własna Kompanii: https://kompania.tech/